هنرى پاتينجر ( مترجم : شاپور گودرزى )
73
مسافرت سند وبلوچستان ( سفرنامه پاتينجر ) ( فارسى )
رسيده است و يا از آن خودشان مىباشد . چنانچه گروهى از افغانها مصرانه رابط خود را با آنان انكار كرده و آن را مسألهاى بىاساس ميدانستند . ممكنست حقيقت اين باشد كه بلوچهاى امروزى اثرى از سيما و آداب و سنن و روش يهوديان نداشته باشند ولى باز هم نميتوان امكان دريافت اثراتى از آداب و سنن اين قوم را در ميان مردم بلوچ يكباره ناديده گرفت . براى قبول اين حقيقت بايد توجه داشت ، اگرچه ممكنست بلوچها هنوز هم پارهاى از مقررات قديمى خود را حفظ كرده باشند ولى ميتوانيم به آسانى تصور كنيم كه رابطه و اتحاد مكرر آنها با اعراب و ساير مهاجمينى كه از اين كشورها آمدهاند مىتواند سيماى اجتماعى آنانرا تغيير داده باشد . تا آنجا كه من اطلاع دارم مواردى در ميان جامعه بلوچ امروزى انجام ميگيرد كه بدقت و صراحت در اين باره در قرآن دستورى داده نشده است . فى المثل در واقعه مرگ شوهر يك زن جوان برادر وى موظف و مكلف است كه با زن برادر مرده ازدواج كند و در نتيجه چنين اتحادى نسبت بمالكيت متوفى حق وراثت مىيابد . اگر متوفى برادرى نداشته باشد زن آزاد است كه براى خود شوهر ديگرى انتخاب نمايد . زن از لحظهاى كه ازدواج مىكند از زير نفوذ پدر و ساير اقوام پدرى خارج ميگردد . اگر زن شوهردارى عاشق مرد ديگرى شده با وى فرار كند و يا دختر نامزد شدهاى از خانه پدرش فرار كند عمل ايشان بر خلاف شرافت و وظايف آنان و مخالف شوؤن اجتماعى محسوب مىگردد . اگر چنين حادثهاى پيش بيايد ، كشتن دختر و زن و عاشقى كه با وى فرار كرده مجاز شناخته شده و تنها راه پاككردن اين ننگ و كاملترين كفارهاى است كه اجتماع بلوچ آن را مجاز مىشناسد . بايد دانست فرار زن شوهردار و يا دختر نامزد شده و سرپيچى از اين مقررات اجتماعى در بلوچستان امرى ناشناخته است . ممكنست مردى پس از ازدواج ولى قبل از زفاف زن آينده خود را رها كند ، مشروط بر آنكه دختر بودن وى در حضور صالحين قوم ثابت شده باشد . بايد دانست اين مورد هم بندرت اتفاق مىافتد زيرا اولا ثبوت اين امر به وضع رضايتآميز در بين